امتیاز مثبت
۰
تحلیلی بر روابط اقتصادی روسیه و اروپا بعد از بحران اوکراین
گاز آذری، اجاقی را در اروپا گرم نخواهد کرد
چهارشنبه ۴ تير ۱۳۹۳ ساعت ۱۶:۰۲
کد مطلب: 242378
 
اروپایی‌ها در فصل گرما فرصت کوتاهی دارند تا از سرمای شکننده روابط با کرملین جلوگیری کنند. در این بین، سخن‌هایی درخصوص تامین انرژی موردنیاز اروپا از طریق منابع جایگزین به‌خصوص جمهوری آذربایجان به میان می‌آید، اما این منابع با مشکلات اساسی روبه‌رو هستند که اصلی‌ترین آنها ذخایر اندک و پس از آن زیرساخت‌های انتقال محصولات هیدروکربنی مخصوصا گاز به قاره سبز است.
گاز آذری، اجاقی را در اروپا گرم نخواهد کرد
 

اقتصاد ایران آنلاین به نقل از همشهری اقتصاد: بحران اوکراین مناسبات روسی ـ غربی را به چالش می‌کشد. شاید بازیگران اروپایی و آمریکایی عرصه سیاست میدان مسابقه را خوب نمی‌شناسند و البته پیش از جدی‌تر شدن درگیری‌ها و بالا گرفتن دعوا کسی بحثی درخصوص بدهی‌های 2میلیارد یورویی کی‌یف به مسکو فقط در مساله گاز سخنی به میان نیاورده بود. 

اکنون اروپایی‌ها در فصل گرما فرصت کوتاهی دارند تا از سرمای شکننده روابط با کرملین جلوگیری کنند. در این بین، سخن‌هایی درخصوص تامین انرژی موردنیاز اروپا از طریق منابع جایگزین به‌خصوص جمهوری آذربایجان به میان می‌آید، اما این منابع با مشکلات اساسی روبه‌رو هستند که اصلی‌ترین آنها ذخایر اندک و پس از آن زیرساخت‌های انتقال محصولات هیدروکربنی مخصوصا گاز به قاره سبز است. 

نگاهی اجمالی به تاریخ حضور این جمهوری به‌جای مانده از دوران اتحاد شوروی نشان می‌دهد این مجموعه با 20قرارداد سرمایه‌گذاری خارجی 60میلیارد دلار در زمینه صنایع نفت و گاز خود فعالیت‌هایش را آغاز کرد. اولین قرارداد میان شرکت‌های خارجی و دولت آذری در سال1994 و در دوران حیدر علی‌اف پدر حاکم کنونی آذربایجان بسته شد و این مهم جای پای شرکت‌های خارجی را باز و استخراج بیشتر و بیشتر مواد هیدروکربنی را سرعت بخشید. در سال1995 آذری‌ها تحولی در ساختار اداری انرژی خود انجام دادند و 11شرکت خارجی به عنوان همکار باکو در زمینه استخراج و فروش محصولات هیدروکربنی فعالیت خود را آغاز کردند. شرکت انگلیسی «بی.پی» شرکت آمریکایی «آمیکو» و لوک اویل روسیه اصلی‌ترین همکاران خارجی آذری‌ها عنوان می‌شوند. 

این

با مطرح شدن تحریم‌های غربی علیه روسیه بار دیگر این ایده مطرح می‌شود که آمریکایی‌ها قصد دارند تا حرکت رو به رشد اقتصاد روسی را که البته سال2014 وضعیت بدی نسبت به گذشته‌اش خواهد داشت متوقف کنند.
کشور با جذب همین سرمایه‌ها توانسته است در سال2008 میلادی 931هزار و 990بشکه نفت در روز تولید کند که در بخش گاز کارنامه بهتری دارد. آژانس انرژی جهانی گزارشی را در سال2011 میلادی منتشر کرد که در آن نشان می‌دهد آذربایجان از مجموع ذخایر خود 17.66میلیارد مترمکعب در این سال استخراج کرده است که رشدی قابل‌توجه نسبت به آمارهای سال2004 آن دارد. تمام این آمارها نشانه‌های خوشایندی است اما به تولید روسیه، ایران و قطر نمی‌رسد. 

در مورد گاز باید این نکته را مورد توجه قرار داد که خطوط انتقال به سمت غرب با سرمایه‌های خارجی از جمله سرمایه‌گذاری روسی احداث شده‌اند و حرکت عنکبوتی سرمایه‌های روسی در بازار انتقال هیدروکربن به اروپا چندان به‌هم‌تنیده است که گویی استراتژیست‌های غربی نمی‌توانند به سادگی از سایه خرس شرقی رهایی یابند. در عین حال با مطرح شدن تحریم‌های غربی علیه روسیه بار دیگر این ایده مطرح می‌شود که آمریکایی‌ها قصد دارند تا حرکت رو به رشد اقتصاد روسی را که البته سال2014 وضعیت بدی نسبت به گذشته‌اش خواهد داشت متوقف کنند. 

اما روس‌ها فکر این مساله را نیز کرده‌اند. مرزهای گسترده با چین و بازار سیری‌ناپذیر اژدهای چینی آنها را بیمه کرده است. در بازگشت به بحث جمهوری آذربایجان به کشف اخیر شرکت توتال فرانسه در 100کیلومتری باکو باید اشاره‌ای کرد که خبر خوشی برای حامیان طرح نابوکو است. خط لوله‌ای که حساب‌های بسیاری روی آن می‌شود. 

با کشف میدان جدید گازی توتال ذخایر گازی جمهوری آذربایجان از 2.2تریلیون مترمکعب به 2.5تریلیون افزایش یافت که خبر خوشایندی محسوب می‌شود. اروپایی‌ها با توجه به ذخایر اندک آذربایجان چندان نمی‌توانند روی این منبع تامین انرژی حسابی باز کنند از یک‌سو آذربایجان در مورد مسائل داخلی و حمایت از گروه‌های تروریستی در سوریه و همچنین موارد گسترده نقض حقوق بشر مورد اتهام است، به همین جهت شریک چندان مطمئنی نیست. 

تحول اوکراین و این دعوای سیاسی اکنون بیش از گذشته اروپای متحد را به وحشت انداخته است، از یک‌سو مناسبات ساختاری پس از جنگ سرد به یکباره در حال فروریختن است و از سوی دیگر امنیت انرژی در اروپا چالشی جدی برای سران در بروکسل محسوب می‌شود. گروهی از سیاستمداران که بر طبل پایان نزاع‌های سیاسی در خاک اروپا می‌کوفتند.
 
در عین حال با فشار بیشتر مسکو و اقتصاد شکننده اوکراین اتحادیه اروپا مجبور به ایفای نقش بیشتری خواهد بود که این مساله روسیه را در مقابل جبهه مخالفان غربی‌اش قدرتمندتر می‌کند.